Leo
Baekeland
(1863 - 1944)
Leo Baekeland was een Belgische chemicus wiens onderzoek voor een belangrijk deel de materiƫle cultuur van het midden van de 20e eeuw heeft vormgegeven. Hij studeerde scheikunde aan de Universiteit van Gent en studeerde daarna nog in Groot-Brittanniƫ en de Verenigde Staten en aan de Technische Hochschule Charlottenburg in Duitsland.
Hij verhuisde in 1889 naar de Verenigde Staten. Zijn eerste belangrijke uitvinding aldaar was Velox fotografisch papier waarmee het mogelijk werd om bij het afdrukken van zwart-wit foto`s kunstlicht te gebruiken. Het proces werd in 1898 aan het bedrijf Eastman Kodak verkocht en vormde de basis voor zowel de professionele als de amateurfotografie in het grootste deel van de 20e eeuw. Baekeland werkte samen met Clinton P. Townsend aan de ontwikkeling van een nieuw soort elektrolytische cel voor de productie van caustische soda en chloor uit zout, wat leidde tot de oprichting van de Hooker Elektrochemical Company in Niagara Falls.
Echter, zijn belangrijkste vernieuwing was bakeliet (polyoxybenzylmethylenglycolanhydride), een polymeer dat uit fenol en formaldehyde wordt gemaakt. Het was het eerste compleet synthetische plastic en ook het eerste dat na verhitting zijn vorm behield. De basis van deze uitvinding werd in 1907 gelegd en werd in 1909 aan het publiek voorgesteld. Bakeliet werd gebruikt voor radiotoestellen, elektrische kabelomhulsels, telefoonhoorns, elektrische stekkers, sierraden, camera`s, asbakken, vulpennen en vele andere karakteristieke producten uit het midden van de 20e eeuw.
Baekeland richtte in 1909 in de Verenigde Staten de General Bakelite Co. op en verkocht dit bedrijf in 1939 aan Union Carbide. In Duitsland werkte hij samen met een bedrijf dat spoorwegbielzen met teer behandelde met als bijproduct fenol; hij richtte in Erkner, vlakbij Berlijn, een fabriek op. In 1916 bezocht hij Engeland en zorgde ervoor dat James Swinborn, tegen wie hij de strijd om het bakelietpatent had gewonnen, voorzitter werd van Bakelite UK, de Britse dochtermaatschappij.
Baekeland was een fervent aanhanger van de auto en maakte in 1906 pionierstochten door Europa. In Somerset, Engeland, staat een museum voor bakeliet.