Stofwolken, de geur van olie en wol. Er staan koffiebekers naast de machines, overal liggen notitiebriefjes. In het kantoor van de fabrikant: een kluis met kogelgaten uit de Tweede Wereldoorlog en vergeelde documenten. Plotseling begint de grond te beven. Knarsend komt de stoommachine in beweging, de fabriek wordt onverhoopt weer tot leven gewekt. De reusachtige kaardmachine kamt losse wol, enorme spinmachines spinnen er gelijkmatige draden van, automatische weefgetouwen donderen, schietspoelen schieten heen en weer. Wie de lakenfabriek Müller in Euskirchen binnengaat, denkt dat hij droomt. Hebben de arbeiders gewoon even middagpauze? Maar wie staat er tegenwoordig nog achter machines uit het jaar 1900? Het antwoord: niemand, al sinds 1961 niet meer. Toentertijd werd de fabriek gewoon gesloten zoals zij toen was. Vandaag de dag is de fabriek een van de zes standplaatsen van ‘das Rheinische Industriemuseum’. Hier en in een expositie in het nieuwe gebouw wordt getoond hoe men van wol kleren maakte. En ook hoeveel werk daarachter stak. Het is net alsof men bij de arbeiders over de schouder kijkt.

De carrière van de lakenfabriek Müller begon als eenvoudige papiermolen. Wol deed pas in het midden van de 19e eeuw zijn intrede toen er zich hier een spinnerij en vollerij vestigden. In 1894 kocht de Euskirchense lakenfabrikant Ludwig Müller het gebouw. Hij was van plan om van de wolvezel tot het kant-en-klare kledingstuk alles zelf te produceren – alles onder een dak. Heel modern. Ook zijn producten waren modern: kleding van grove wol, loden en uniformen. Heel ongebruikelijk was het echter dat hij zijn fabriek nooit moderniseerde. Het machinepark dat hij rond 1900 had aangeschaft, is nooit vervangen, net zo min als de stoommachine uit 1903. Bijna 60 jaar lang hield deze met de ouderwetse maar nog steeds functionerende drijfriemen de productie aan de gang. Op het laatst gingen de zaken steeds moeizamer. In 1961 kwamen er haast helemaal geen nieuwe opdrachten meer binnen. Zelfs toen nog hoopte de toenmalige eigenaar Kurt Müller op een tijdelijke periode van ontberingen. Hij stuurde zijn arbeiders naar huis, sloot zijn fabriek af zoals deze was en wachtte tot er betere tijden zouden aanbreken. Dertig jaar later greep ‘das Rheinische Industriemuseum’ de gelegenheid aan en haalde de fabriek uit de mottenballen om er een unieke standplaats voor het museum van te maken. De gebouwen werden grondig gerestaureerd, de lagen stof van decennia werden verwijderd en de machines werden gerepareerd. De rest van de inrichting bleef zoveel mogelijk onaangetast, ook de achtergelaten notitiebriefjes en koffiebekers. Het resultaat: een levensechte lakenfabriek die er nog haast net zo uitziet en functioneert als drie generaties geleden. Het lawaai van de ratelende machines, citaten van voormalige arbeiders, beschrijvingen van hitte en damp in de ververij – een bezoek aan het museum maakt de historische fabriekswereld grijpbaar, alsof men er in 1960 zelf bij is geweest. In het nieuwe gebouw van het museum wordt er nog dieper ingegaan op de achtergronden en krijgt de bezoeker een uitvoerige inleiding in de wereld van de textielindustrie.