Klein plaatsje – grote uitwerking: het stadje Blaenavon in Zuid-Wales was ooit speerpunt van de industriële revolutie. Twee eeuwen lang draaide hier alles om kolen en ijzer. Dat heeft niet alleen zijn stempel op het landschap gedrukt maar ook op de mensen – zo zeer dat men het verleden weer tot leven heeft gewekt. Het hoogtepunt van deze tijdreis is de mijn Big Pit, tegenwoordig het National Coal Museum. Een liftkooi brengt de bezoekers naar een diepte van 90 meter. Rondgeleid door de mijngangen en ondergrondse paardenstallen wordt men er door voormalige mijnwerkers. Logisch dat zij veel te vertellen hebben! Wie het zich liever een beetje gemakkelijker maakt die kan gewoon bovengronds blijven en de wereld van de mijnwerkers in een nagebouwde mijngang beleven. Bovendien kan men ook de doucheruimtes van de mijnwerkers, een smidse en de machinehal van de mijn bekijken. Een andere attractie vormen de imposante overblijfselen van de ijzersmelterij van Blaenavon die tot de best bewaard gebleven exemplaren behoort. Naast de reusachtige smeltovens vallen de bescheiden huisjes van de arbeiders van de ertsmijn in het niet. Aan dit onvervalste karakter van een vroeg industrielandschap heeft Blaenavon zijn erkenning als werelderfgoed te danken.

Toen in 1789 in Parijs de Franse Revolutie uitbrak, werkte men in Blaenavon koortsachtig aan een compleet andere revolutie: de industriële! Slechts een jaar eerder was de plaatselijke ijzersmelterij in gebruik genomen. Het revolutionaire daaraan was dat de in totaal zes smeltovens niet, zoals toentertijd gebruikelijk was, met waterkracht werkten maar hun energie van een stoommachine kregen. Dit bleek een goede investering te zijn geweest: pas in 1902 werd de smelterij gesloten. In de tussentijd, ongeveer in het midden van de 19e eeuw, ontstond – ook aan de rand van Blaenavon – de mijn Big Pit. Diens bovengrondse installaties werden in 1939 vernieuwd. In 1983, drie jaar na het onherroepelijke einde van de kolenwinning, opende de mijn opnieuw zijn poorten – als museum. Sindsdien gaan er in de hoofdschacht in plaats van mijnwerkers bezoekers met de lift naar beneden en plaatselijke mijnwerkers vertellen hun hoe zo’n mijn functioneert. Ook de smelterij kan men bezichtigen. Het bijbehorende museum maakt met behulp van verschillende modellen de werkwijze van het voormalige industriecomplex aanschouwelijk. De gelijktijdige ontwikkeling van kolenwinning en ijzersmelterij was een van de belangrijkste drijfveren van de industriële revolutie. Blaenavon en eigenlijk het hele zuiden van Wales bevonden zich in het centrum van deze ingrijpende veranderingen. Het resultaat was een nieuwe leef- en werkomgeving. Daar hoorden de mijnwerkers en de ijzersmelters bij maar ook de halfvolwassen jongens die in de mijn de weerdeuren bedienden en vrouwen die het ijzererts uit de riviertjes visten. In het huidige Blaenavon is dit alles nog tastbaar: ijzersmelterij en mijn, kerk en fabrieksscholen, de huizen van de ijzerfabrikanten en het arbeidersinstituut vormen het bewijs van een meer dan twee eeuwen oude industriegeschiedenis.